Alternatieve geldsystemen voor een betere wereld – Deel 5

Rosca’s? Wat is dat nou weer? Rosca staat voor Rotating Savings and credit association. Een heel mond vol. Maar eigenlijk weten we vanuit Deel 3 over de Bishi mandel al, dat het heel eenvoudig kan. Ja, de Bishi mandel is ook een Rosca.

Op het Zuidelijk halfrond zijn Rosca’s heel gebruikelijk. In ieder land hebben ze een andere naam, ieder Rosca kan zo haar eigen eigenaardigheden hebben.

Zeker weten heb je ook al eens kennis gemaakt met (de impact van) een Rosca. Nederlanders – voormalige vluchtelingen – hebben regelmatig via hun familie toegang tot een Rosca. Native Nederlanders kijken soms met enige verbazing naar hen… hoe snel zij in staat zijn een groentewinkel, een barbierszaak, een döner te beginnen. Zo dus.

Zo dus? Hoe dan?

Het Achterhoeks Naoberschap heeft kenmerken van een hele oude Rosca: elkaar voorthelpen, wanneer meer dan de eigen handen en het eigen gereedschap nodig zijn om een grotere klus te klaren. Samen anpakk’n. Zaadgoed bewaren op de dael, uitwisselen met buren om het nog weer sterker te maken, steun bij geboorte, ziekte, brand of dood.

In Zuidelijke landen maakten ‘spaarpotten’ onderdeel uit van de zorg voor elkaar. In dorpen, (groot)families of andere gemeenschappen van gelijkwaardigen. In het onderlinge vertrouwen, elkaar kennen én het weten dat men dezelfde behoefte (en beperkingen) deelt leggen in die gelijkwaardigheid het fundament voor de zorgzame gemeenschap.

Veel Rosca’s zijn door vrouwen geïnitieerd. Niet verwonderlijk, in een patriarchaal ingerichte wereld, die weinig focus op zorg voor elkaar heeft … veel meer op eigen belang.

Terug naar de “dus”: ben je veilig naar NL gekomen, en b.v. je tante is deelneemster aan een Rosca of je (groot)familie heeft zelf een Rosca… dan kom je vrij snel aan startkapitaal voor een onderneming. Dat komt niet zonder verplichtingen. Relaties, familieverbindingen die over landsgrenzen heen werken. Ondersteun je samen een starter, deelt iedereen in het resultaat. Het is in ieder geval makkelijker dan de weg naar de bank. En het feit, dat het informele systemen zijn helpt ook.

Wetgeving belemmert inmiddels behoorlijk dat ouders gewoon kunnen doen, waar zij voor staan: je kinderen verder helpen. Raak je in het formele traject voor een schenking of lening aan je kind… staat vooral de overheid de handjes te wrijven. Een ton schenken aan je kind of kleinkind? Dat kan niet zo maar… Een Lamborghini is geen probleem.

Het elkaar gewoon verder kunnen helpen, vanuit vertrouwen en structuur vraagt altijd al om behoorlijke creativiteit en durf.